TË DREJTAT E PASAGJERËVE

PËRMBLEDHJE E VENDIMEVE TË RREGULLORES NR.1177/2010 (TË DREJTAT E PASAGJERËVE QË UDHËTOJNË ME RRUGË DETARE DHE ME RRUGË TË LUNDRUESHME TË BRENDSHME)
 Rregullorja (UE) n. 1177/2010 në lidhje me të drejtat e pasagjerëve që udhëtojnë me rrugë detare dhe me rrugë të lundrueshme të brendshme zbatohet duke filluar nga data 18 dhjetor 2012 dhe parashikon një sërë të drejtash për pasagjerët që udhëtojnë
Objekti

  • me shërbim për pasagjerët porti i imbarkimit të të cilëve ndodhet në territorin e një shteti anëtar;
  • me shërbim për pasagjerë të kryer nga kompani detare të Bashkimit Evropian nga një port me vendndodhje në një vend të tretë drejt një porti me vendndodhje në një shtet anëtar dhe
  • me anije kroçera porti i imbarkimit të të cilave ndodhet në territorin e një shteti anëtar

Rregullorja (UE) n. 1177/2010 nuk cënon të drejtën e pasagjerëve për t’iu drejtuar Gjykatave kombëtare, sipas legjislacionit kombëtar, për të marrë dëmshpërblime në lidhje me dëmet e shkaktuara si pasojë e anulimeve ose vonesave në shërbimet e transportit.
E drejta për asistencë në rast se nisja është anuluar ose vonuar
Të gjithë personat që blejnë bileta për shërbimet detare kanë të drejtë që të mos diskriminohen në mënyrë direkte ose indirekte sipas kombësisë së tyre ose vendndodhjes së kompanisë detare ose shitësit të biletave në Bashkimin Evropian.
Në rast vonesash që i tejkalojnë nëntëdhjetë minutat ose në rast anulimi të një shërbimi pasagjerësh ose kroçere, pasagjerëve do t’u ofrohen falas ushqime ose pije në varësi të kohëzgjatjes së pritjes.
Në rast anulimi ose vonese në nisje, e cila do të bëjë të nevojshme fjetjen një ose më shumë net për pasagjerin, kompania detare ofron falas një sistemin të posaçëm, në bord ose në tokë, si dhe transportin midis terminalit portual dhe vendit të sistemimit. Kompania detare, nëse vërteton se anulimi ose vonesa u shkaktua nga kushte meteorologjike që vënë në rrezik funksionimin e sigurt të anijes, nuk ka për detyrim të ofrojë falas sistemimin.
Pasagjeri nuk ka të drejtë të përfitojë asistencë nga kompania detare nëse është informuar për anulimin ose vonesën përpara blerjes së biletës, domethënë nëse anulimi ose vonesa janë shkaktuar nga vetë pasagjeri.
Transporti alternativ dhe rimbursimi në rast se nisja është anuluar ose vonuar
Në rast vonese që tejkalon 90 minutat në krahasim me orarin e parashikuar për nisjen ose në krahasim me anulimin e shërbimit të pasagjerëve, pasagjerët mund të zgjedhin midis:

  • transportit alternativ drejt destinacionit përfundimtar në të njëjtat kushte, sapo të jetë e mundur dhe pa asnjë kosto shtesë;
  • rimbursimit të çmimit të biletës, dhe kur është e mundur, kthimin falas në pikën e parë të nisjes që tregohet në kontratën e transportit, sapo të jetë e mundur.

Kompensim ekonomik i çmimit të biletës në rast mbërritjeje me vonesë në destinacionin përfundimtar
Pasagjerët mund të kërkojnë një kompensim ekonomik baraz me 25% të çmimit të biletës nëse vonesa në mbërritje në destinacionin përfundimtar tejkalon:

  • një orë në një shërbim të rregullt deri në katër orë;
  • dy orë në një shërbim të rregullt prej më shumë se katër orësh por që nuk i tejkalon tetë orët;
  • tre orë në një shërbim të rregullt prej më shumë se tetë orësh por që nuk i tejkalon njëzet e katër orët;
  • gjashtë orë në një shërbim të rregullt që i tejkalon njëzet e katër orët.

Pasagjerët mund të kërkojnë një kompensim ekonomik baraz me 50% të çmimit të biletës nëse vonesa në mbërritje në destinacionin përfundimtar tejkalon:  dy orë në një shërbim të rregullt deri në katër orë;

  • katër orë në një shërbim të rregullt prej më shumë se katër orësh por që nuk i tejkalon tetë orët;
  • gjashtë orë në një shërbim të rregullt prej më shumë se tetë orësh por që nuk i tejkalon njëzet e katër orët
  • gjashtë orë në një shërbim të rregullt mbi njëzet e katër orësh.

Kompania detare nuk ka për detyrim tu paguajë dëmshpërblim ekonomik pasagjerëve në rast vonese në mbërritje nëse vërteton se vonesa është shkaktuar nga kushtet meteorologjike që vënë në rrezik funksionimin e sigurt të anijes, ose nga rrethana të jashtëzakonshme që pengojnë kryerjen e shërbimit për pasagjerët, gjëra që nuk mund të shmangeshin në asnjë mënyrë.
E drejta për t’u informuar (Art. 22)
Të gjithë pasagjerët që udhëtojnë në det ose në rrugë lundruese të brendshme kanë të drejtë të marrin informacione të përshtatshme përgjatë gjithë udhëtimit, përfshi të drejtën për të qenë të informuar në lidhje me të drejtat e pasagjerëve, me të dhënat e organizmave kombëtare që kanë për detyrë zbatimin e rregullores si dhe kushtet e përfitimit të shërbimit të transportit nga ana e personave me aftësi të kufizuara ose për personat me lëvizje të kufizuar.
Në rast anulimi ose vonese në nisje, pasagjerët kanë të drejtë të informohen mbi vonesën ose mbi anulimin nga ana e kompanisë detare ose nga operatori i terminalit jo më vonë se 30 minuta pas orarit të nisjes të parashikuar dhe orarit të nisjes dhe mbërritjes të parashikuar sapo ky informacion të jetë i disponueshëm.

Të drejtat e personave me aftësi të kufizuara dhe personave me lëvizje të kufizuar.
Përveç të drejtave të përgjithshme të pasagjerëve, personat me aftësi të kufizuar dhe me lëvizje të kufizuar, kur udhëtojnë duke përdorur shërbimet detare përfitojnë të drejtat e mëposhtme që u mundësojnë atyre përdorimin e transportit në kushte të barabarta me pasagjerët e tjerë:

  • E drejta për të përdorur shërbimet e transportit për personat me aftësi të kufizuar dhe personat me lëvizje të kufizuar, pa diskriminime.
    Kompania detare, agjenti i udhëtimeve dhe operatori turistik nuk mund të refuzojnë të pranojnë një rezervim, të japin një biletë ose të imbarkojnë një person për shkak të aftësive të kufizuara ose të lëvizjes së kufizuar. Nëse nuk është e mundur të hipet në bord një person me aftësi të kufizuara ose me lëvizje të kufizuar për arsye sigurie ose për pa mundësi për ta imbarkuar për shkak të projektimit të anijes ose të infrastrukturës ose të pajisjeve në port, kompanitë detare, agjentët e udhëtimit dhe operatorët turistikë duhet të bëjnë të pamundurën për t’i propozuar personit në fjalë një alternativë transporti të pranueshme. Në rast se personave me aftësi të kufizuara dhe personave me lëvizje të kufizuar, të cilët janë të pajisur rregullisht me biletë dhe e kanë njoftuar kompaninë detare mbi nevojat e tyre specifike, u mohohet gjithsesi imbarkimi, këto të fundit mund të zgjedhin midis rimbursimit dhe transportit alternativ, ky i fundit i nënshtrohet respektimit të detyrimeve në fushën e sigurisë. Kompanitë detare, agjentët e udhëtimit dhe operatorët turistikë nuk mund ti kërkojnë personave me aftësi të kufizuara ose personave me lëvizje të kufizuar që të paguajnë një çmim më të lartë për rezervimet ose biletat. Rezervimet dhe biletat u ofrohen personave me aftësi të kufizuar dhe personave me lëvizje të kufizuar në të njëjtat kushte si të gjithë pasagjerët e tjerë. Kompanitë detare dhe operatorët e terminaleve kanë kushte pranimi jo diskriminuese për transportin e personave me aftësi të kufizuara dhe personat me lëvizje të kufizuar si dhe shoqëruesit e tyre.
  • b) e drejta për asistencë të posaçme
    Kompanitë detare dhe operatorët turistikë ofrojnë falas asistencë për personat me aftësi të kufizuar dhe personat me lëvizje të kufizuar në anije, gjatë hipjes dje zbritjes në anije. Personat me aftësi të kufizuar ose me lëvizje të kufizuar duhet të informojnë kompaninë detare në momentin e rezervimit ose të blerjes së biletës, mbi nevojat e tyre për sistemimin, vendin ku do të ulen, shërbimet e kërkuara ose nevojën për të transportuar pajisje mjekësore. Për çdo lloj ndihme tjetër, personat me aftësi të kufizuar ose me lëvizje të kufizuar duhet të informojnë kompaninë detare ose operatorin e terminalit të paktën dyzet e tetë orë më parë dhe duhet të paraqiten në një vend të përcaktuar në orën e përcaktuar, më përpara orarit të parashikuar për imbarkimin.
  • c) e drejta për dëmshpërblim në rast humbjeje ose dëmtimi të pajisjeve për lëvizjen
    Nëse kompania detare ose operatori i terminalit shkakton, për faj ose për neglizhencë, humbjen ose dëmtimin e pajisjeve për lëvizjen ose pajisjeve të posaçme të përdorura nga personat me aftësi të kufizuar ose nga personal me lëvizje të kufizuar, atëherë duhet t’u ofrojë këtyre personave një dëmshpërblim të barazvlefshëm me vlerën e zëvendësimit të pajisjes në fjalë, ose nëse do të jetë e nevojshme, duhet të dëmshpërblejë vlerën e riparimit.

Përcjellja e ankesave ndaj kompanive detare dhe organizmave kombëtare që kanë për qëllim zbatimin e rregullave
Pasagjerët mund të përcjellin një ankesë ndaj kompanive detare dhe operatorëve të terminaleve brenda dy muajsh nga data në të cilën është ofruar ose duhej të ishte ofruar shërbimi. Pasagjeri mund të paraqesë një ankesë fillestare duke i shkruar kësaj adrese email:Questo indirizzo email è protetto dagli spambots. E' necessario abilitare JavaScript per vederlo.
Kompanitë detare dhe operatorët e terminaleve duhet të jenë të pajisur me një mekanizëm të posaçëm për trajtimin e këtyre ankesave. Në raste të tilla, brenda një muaji nga marrja e ankesës, kompania detare ose operatori i terminalit duhet të njoftojnë pasagjerin nëse mendojnë se ankesa ka arsye për tu pranuar, nëse është kundërshtuar apo nëse është akoma në fazë trajtimi. Pasagjeri duhet të marrë një përgjigje përfundimtare brenda dy muajsh nga marrja e ankesës. Pasagjerët mund t’ia përcjellin ankesat organizmave kombëtare të posaçme të cilat trajtojnë shkelje të mundshme të rregullores (UE) n. 1177/2010.

Garancia e të drejtave të pasagjerëve nga ana e organizmave kombëtare të posaçme të cilat zbatojnë mekanizma të ngjashëm.
Në shtetet anëtare organizmat kombëtare të posaçme janë të përgjegjshme për zbatimin e të drejtave dhe detyrimeve të përmbajtura në rregulloren (UE) n. 1177/2010 për sa i përket shërbimit të pasagjerëve dhe kroçerave nga portet që ndodhen në territorin e vet dhe shërbimet e pasagjerëve që vijnë nga një shtet i tretë drejt këtyre porteve. Nëse një shtet anëtar ka vendosur të përjashtojë shërbimet e transportit të pasagjerëve të parashikuar nga kontratat e shërbimit publik ose nga shërbimet e integruara nga fusha e aplikimit të rregullores, do të duhet të garantojë që të jetë përcaktuar një mekanizëm i ngjashëm për ruajtjen e të drejtave të pasagjerëve.

Organizmi i përgjegjshëm për aplikimin e Rregullores UE 1177/2010 është ART (Autoriteti për Rregullimin e Transporteve), me seli në Via Nizza, 230 – 10126 Torino